Woordenboek van Populair Taalgebruik

Marc De Coster (2020-2025)

Gepubliceerd op 05-06-2026

ontgroening

betekenis & definitie

(18e eeuw) (stud.) plechtigheid waarbij pas aangekomen studenten ingewijd (op de proef gesteld) worden. Reeds bij Wolff en Deken. In feite bestonden deze beproevingsrituelen reeds bij de oude Grieken en Romeinen (zie citaat 1959). De groenen* moeten een reeks plagerijen en vernederingen doorstaan. In het verleden is gebleken dat sommige praktijken zelfs strafbaar waren. Maar meestal gaat het om onschuldige zaken zoals: een liedje zingen; drank halen en betalen voor een ouderejaars; kaalscheren; allerlei spelletjes met eten enz. Tegenwoordig wordt zo'n ontgroening inauguratie genoemd. Zie ook: kennismakingstijd*.

• Bij gebreke van studentencorporaties, en dien ten gevolge van een geregeld bestuur, kon er van eene eigenljke ontgroening geen sprake zijn. (Almanak voor de studenten aan de Akademie te Utrecht. 1867)
• De Justitie onderzoekt de schandelijkheden, bij de jongste ontgroening van studenten ie Leiden gepleegd. (de Sumatra Post, 07/11/1911)
• De ontgroening der Wageningsche studenten ging met de gebruikelijke ceremoniën gepaard, waarbij zelfs een “waterfeest" niet ontbrak. (Provinciale Overijsselsche en Zwolsche Courant, 26/09/1939)
• Deze waren het, die zorgden voor civilisatie van ‘de ongeliktste beeren, de onbeleefdste bokken en de plompste ezels, die men ergens vinden kan’, die zich ontfermden over den onbehouwen groen ‘met zyn degen door de splitgaten van zyn rok, dwars over het gat gestoken’, hem het wapen afnamen, tot hij behoorlijk had leeren groeten, ouderen vóór liet gaan bij het biljarten, op college de beste plaatsen openliet, kamer en keldervoorraad had beschikbaar gesteld om het geluk der ontgroening te mogen smaken en daardoor eindelijk ‘mensch’ te worden. (A.C.J. de Vrankrijker: Vier eeuwen Nederlandsch studentenleven. 1939)
• Ja, de samenleving is afhankelijk van millioenen zeer eenvoudige mensen, wier taak, hoe onbeduidend deze je ook als HBS-er of Gymnasiast mogen voorkomen, in feite een belangrijke is in het enorme raderwerk van onze maatschappij. En daarom is het zo nuttig, dat iedere student een ‘ontgroening’ meemaakt, waarin hij als een doodgewoon burger wordt beschouwd, ontdaan van alle luister. (W.N. van der Sluys jr.: Ferme jonkers, stoere knapen! 1955)
• Reeds in de oude Griekse en Romeinse geschiedenis werden studenten ontgroend. In de wetboeken van Justinianus komt een verbod van de groentijd voor, welk verbod overigens geen blijvende uitwerking heeft gehad. Het beste zijn wij ingelicht over de groentijd te Athene. De aankomende studenten werden daar reeds op de toegangswegen tot de stad door oudere studenten opgevangen en bij één der corpora ingedeeld. Zij werden enige tijd aan spotternijen blootgesteld, maar deze droegen geen ernstig karakter. Merkwaardig was de daarop volgende ontgroening. Men ging in optocht naar een openbaar badhuis, waar de groen met verschillende formaliteiten werd ondergedompeld en met studentenmantel werd omhangen. (Nieuwe Tilburgsche courant, 22/09/1959)
• De ontgroening vond woensdag plaats op een boerenerf in Laakheide-Beersel. De studenten werden verplicht een bad te nemen in een aantal vaten met water waarin chemische stoffen waren opgelost. Vijftien studenten moesten na hun ontgroening worden opgenomen in het brandwondencentrum van het militaire hospitaal in Neder-Over-Heembeek. (Limburgsch dagblad, 15/11/1991)
• Een ontgroening betekent in het studentenjargon zoveel als : geslaagd met grote onderscheiding in het vak.... studentenclub. (Krant van West-Vlaanderen, 10/07/2009)

< >