Oosthoek Encyclopedie

Oosthoek's Uitgevers Mij. N.V (1916-1925)

Gepubliceerd op 29-12-2018

Abraham (Abram)

betekenis & definitie

Abraham (Abram), stamvader der Hebreeën, een der aartsvaders ; (zegsw.) hij rust aan Abrahams borst, zit in Abrahams schoot, hij heeft een rustig, aangenaam leven, een kostelijke plaats, is zonder zorg, buiten schot; hij speelt Abrammetje, hij tracht zich te redden door de halve waarheid te zeggen; hij heeft Abram gezien, hij is al 50 jaar oud; (ook) hij is gestorven; (spr.) hij weet waar Abram de mosterd haalt, hij is op de hoogte, weet er alles van (mosterd is een verbastering van mutsaard, mutserd, hetgeen takkenbos betekent).

Volgens het OT komt Abraham uit Babylonië (Ur der Chaldeeën), waar zijn vader Terach woonde en waarschijnlijk de maangod Nunnar-Sin vereerde. Terach trok met zijn gezin naar Haran, en na zijn dood trok Abraham ‘op Gods bevel’ (de historische aanleiding is onbekend) naar Kanaän, waar hij zich als ‘herdersvorst’ te Hebron vestigde. De Egyptische teksten noemen misschien in die streek een ‘veld Abrahams’. Het verhaal van Abrahams leven is beschreven in Gen.13—25. In de joodse en de christelijke traditie geldt Abraham als de ‘vader der gelovigen’. Het zijn vooral twee feiten uit zijn leven die dat bewerkten: zijn trekken uit Haran naar Kanaän op Gods bevel en zijn bereidheid tot het offeren van zijn zoon Izaak op de berg Moria (Gen. 12 en 22; vgl. Hebr.11,8—9,17). Zijn graf, in de spelonk van Machpela (Gen.25,9) in het centrum van Hebron, is nog heden ten dage een der beroemdste bedevaartsplaatsen van de moslims. Abraham is nl. niet alleen stamvader der Israëlieten, maar ook der Arabieren door Ismaël, de zoon van zijn slavin Hagar, en hij wordt dan ook in de koran niet minder hoog geschat dan in de bijbel. Datering van Abraham rond 1700 v.C. berust op de identificatie van Amrafel (Gen. 14) met Hammoerabi, die echter geenszins vaststaat.

LITT. C.H.Gordon, Abraham of Ur (in: Hebrew and Semitic Studies, 1963); A.Parrot, Abraham en zijn tijd (1964); R.Martin-Ackard, Actualité d'Abraham (1969).