De Kleine Winkler Prins

Nederlandse encyclopedie uit 1949

Gepubliceerd op 25-09-2020

2020-09-25

Scheepsbouw

betekenis & definitie

industrietak, die zich op het bouwen van schepen toelegt. Behalve de hellingen heeft elke werf een smederij, loods voor houtbewerking, loodgieterswerkplaats en vaak sloepenloods.

Soms machinefabriek, vnl. voor het maken van de hoofdmachines. Op de helling worden de verschillende delen op hun plaats gebracht. Na de voltooiing van het geraamte, volgt bet klinken* (tegenwoordig vaak lassen*). Vóór het te water laten worden onder het schip* één of twee sleden bevestigd, die glijden over met een laag vet bedekte afloopbanen. Daarna: leggen der houten dekken, voltooien van de bovenbouw enz. Wanneer het schip geheel voltooid is, heeft scheepsmeting* plaats en wordt het uitwateringsmerk* aangebracht.

Het is dan klaar voor de proeftocht. Verschillende producten van deze afdelingen worden met uitzondering van de grote smeedstukken, pas aan boord gebracht nadat het schip te water is gelaten. De platen en profielen waaruit de stalen romp is opgebouwd, worden zo goed mogelijk op maat besteld. Alle platen worden door het walswerk vlak geleverd; moeten ze op een niet vlakke plaats in het schip komen, dan worden ze eerst in de juiste vorm gewalst of gesmeed. Een bijzondere bewerking moeten de spanten ondergaan, aangezien deze eerst warm in de juiste vorm moeten worden gebogen en gezweid. S. wordt als studievak onderwezen aan de Technische Hogeschool en aan de Midd. Techn. scholen te Dordrecht, Haarlem en Rotterdam.