Paul Cliteur

Professor of Jurisprudence, University of Leiden.

Gepubliceerd op 13-04-2015

2015-04-13

Religieuze moord

betekenis & definitie

Een religieuze moord is een moord waarbij het dominante motief voor de moord een verschil in religieus opzicht betreft. Dit kan onder andere een heilige tekst zijn (bijvoorbeeld een tekst die het voorschrijft dat een godslasteraar moet worden gedood) of het bevel van een religieuze leider (bijvoorbeeld Khomeini – Rushdi).

Volgens artikel 289 van het Nederlandse wetboek van strafrecht is sprake van moord indien: “Hij die opzettelijk en met voorbedachten rade een ander van het leven berooft’’. Op straffe van ‘’een levenslange gevangenisstraf of tijdelijke van ten hoogste dertig jaren of geldboete van de vijfde categorie’’.

Een voorbeeld van een religieuze moord is de moord op Jitzak Rabin (1995). De moord op Jitzak Rabin door Jigal Amir was een religieuze moord omdat Jigal Amir van mening was dat de Israëlische politicus Rabin door zijn onderhandelingen met de Palestijnen grondgebied “weggaf” aan de vijand terwijl de god van Israël dat speciaal had bestemd voor het volk van Israël. Een religieuze moord was ook die op de Amerikaanse abortusarts George Tiller († 2009) omdat de moordenaar, Scott Roeder, van mening was dat Tiller met zijn abortuspraktijk handelde in strijd met de wet van god om geen onschuldige wezens te vermoorden.

Een derde belangrijke religieuze moord was die op Theo van Gogh door de islamistische terrorist Mohammed B. op 2 november 2004. B. zag het als zijn religieuze plicht de godslasteraar Van Gogh te vermoorden. Dat gold ook voor de moord op de Britse militair Lee Rigby († 2013) door twee jihadisten in de straten van Londen.

“Religieuze moord” is een omstreden concept en sommigen proberen het religieuze motief voor een moord primair te begrijpen als “politiek” of hoogstens als “godsdienstwaanzinnig”, maar dit is niet juist: sommige moorden worden inderdaad door religie (i) gemotiveerd en ook met een beroep op religie (ii) gerechtvaardigd.