Woordenboek van Populair Taalgebruik

Marc De Coster (2020-2025)

Gepubliceerd op 18-11-2024

ram

betekenis & definitie

1) (1950) (wielr.) tijdelijke inzinking (ten gevolge van vermoeidheid of van de honger). Ram is ook een oud Bargoens woord voor `slaag, klap, opduvel'. In die zin is het ondertussen ook populair in de hedendaagse jeugdtaal: hij heeft van zijn pa een paar rammen gehad. Wellicht wordt hier geassocieerd met de stormram en kan men ram dus figuurlijk opvatten als `klap' of `stoot'.

• Soms staat een renner met een vaartje van ongeveer veertig kilometer stil, het is dan mogelijk, dat hij in een ram zit, waar zo'n beest echter nog nooit een maagkwaal van heeft overgehouden. (Twentsche courant, 22/03/1950)
• Maar vandaag zit ik zelf in een ram", waarmee — dit ter verduidelijking van de niet-ingewijden in het wielerjargon — Heins moeder ons duidelijk wil maken, dat ze deze dag niet goed uit de voeten kan komen. (de Waarheid, 28/07/1954)
• Ram: in uitdr.: e ram kriegn: een inzinking krijgen, zich plotseling geweldig vermoeid voelen; ook: de ram hén, in e knobbel voln, in e zak voln. (Roland Desnerck: Oostends woordenboek. 1972)
• Aan de voet van Alpe d'Huez zat ik dus redelijk van voren, maar onderin de col kreeg ik gelijk een ram, waardoor ik moest lossen. (Mario de Boer: Steven Rooks. De sportman van het jaar vertelt zijn levensverhaal. 1989)
• - Nou, als je hem zo ziet rijden... denkde gij dan nooit dat die jongen wel eens te vroeg gezet kon zijn (op het verkeerde moment geïnjecteerd) en daarom altijd veel te snel achter iemands hol (kont) wegdemarreert en dan onverwijld tegen een ram (inzinking) oploopt. (Nieuwsblad van het Noorden, 02/04/1990)
• Pensec heeft zo'n ram gekregen dat hij de gele trui is verloren. (Nieuwe Revu, 19/07/1990)
• Dat lukte, tot hij een geweldige ram van de honger kreeg en het hele peloton hem voorbij fietste. (De Volkskrant, 27/02/1993)
• `Cipo' had verzuimd te eten, kreeg een `ram van de honger' en voelde zich `uitgepierd' toen hij Marseille binnenfietste, verklaarde zijn beschermheer Roger de Vlaeminck ... (De Volkskrant, 13/03/1993)
• Als hij, zoals in Italië, een keer een ram van de honger krijgt, heeft hij net zo goed een inzinking. (Trouw, 02/07/1993)
• En waarom zou Indurain niet geveld kunnen worden door een `ram van de honger', wielertaal voor de wraak van Montezuma? (Trouw, 22/07/1993)
• Meej ’n ram zitte. Met een ram zitten. Met een inzinking te kampen hebben. (Michel de Koning & Cor Swanenberg: West-Brabantse streekwoorden. 2004)

2) (1972) (steeds meervoud) (Barg.) borsten. Kijk onder rammen*.

3) (2006) (jeugd) als versterkend voorvoegsel: ramcool, ramklote enz.

• (Prisma miniwoordenboek 'Drop your lyrics'. 2006 )

4) (1925) (Barg.) klap, mep, slaag.

• Had zij weer ram gehad van Thijs, vroeg Karel zich af? (Israël Querido: De Jordaan: Amsterdamsch epos. Deel 4: Mooie Karel. 1925)
• Wat een ram hebben wij niet gekregen in Katwijk, ik dacht dat we er niet levend afkwamen toen al die opgehitste visschersjongens tegen ons begonnen! (Jef Last en Harry Wilde: Kruisgang der jeugd. 1939)
• Ik had al zo’n hekel aan de man dat ik mijn goede principes vergat, uithaalde en hem ’n verschrikkelijk harde ram in z’n maag gaf. (Jan Cremer: Ik Jan Cremer. 1964)
• Is de dag nauwelijks begonnen, heb je al weer een ram voor je kop te pakken. (Louis Ferron: De Walsenkoning. 1993)
• Maar die ram voor zijn kanus, die krijgt-ie zowaar als ik hier zit. (Peter Langendam: Biefstuk, sla. 2000)
• Nog een ram, bloed uit zijn neus, ligt op de grond, kijkt omhoog, drie gozertjes, strak van de coke. (Robert Anker: Hajar en Daan. 2004)
• Wil jij soms ook een ram voor je bek? (Wanda Bommer: Engel. 2009)
• Dat was een stil straatje, daar konden ze je ongestoord een paar rammen geven. (Raoul Serrée: De Wallen in de jaren '60. Verhalen van prostituees, penoze en de postbode. 2015)
• Soms als ze ons achternazat met een koekenpan en net deed alsof ze ons een ram voor de billen ging verkopen met dat ding, zag ik een glimlach – heel even maar. (Rob van Donselaar: Studio Zeezicht. 2018)
• (Paul van Hauwermeiren: Bargoens. Vijf eeuwen geheimtaal van randgroepen in de Lage Landen. 2020)

5) (1970) (havenarb.) kijk onder rammetje*.

< >

Studenten en medewerkers van onderwijsinstellingen hebben gratis toegang.

Ensie voor jouw (onderwijs)instelling? Bekijk de mogelijkheden.

✓ Bedankt! We nemen zo snel mogelijk contact met je op.
Er ging iets mis. Probeer het opnieuw.