Winkler Prins Encyclopedie

E. de Bruyne, G.B.J. Hiltermann en H.R. Hoetink (1947)

Gepubliceerd op 18-10-2023

ONNOZELE KINDEREN

betekenis & definitie

zijn de onschuldige knaapjes van twee jaar en daaronder, die Herodes te Bethlehem en omstreken, volgens het evangelie van Matth. 2 : 16, liet doden, met het doel om Jezus, de nieuwe koning, zeker uit de weg te ruimen. Wellicht waren het er 20 à 30; doch in de Middeleeuwen schatte men hun aantal belangrijk hoger.

Zij worden als martelaren gevierd op 28 Dec., dus in het octaaf van Kerstmis. Het liturgisch feest schijnt in de 6de eeuw te zijn ontstaan, eerst als zuiver vreugdefeest, later met een vermenging van droefheid om de smart van de moeders van Bethlehem. Op de dag der Onnozele Kinderen gaat men te Rome ter bedevaart naar de grote St Pauluskerk, waar men meent een deel van hun relikwieën te bezitten. Vanouds geldt Onnozele Kinderdag of Aller Kinderdag als een ongeluksdag. In Engeland bestond dit bijgeloof nog in de 18de eeuw. In de Middeleeuwen vonden bedelomgangen van arme kinderen plaats, o.a. in Noord-Brabant en Limburg, wat nog altijd in verscheidene streken in Vlaanderen gebruikelijk is. Langslapers werden op deze dag gekastijd, waarin men stellig een vruchtbaarheidssymbool zal moeten zien.Lit.: J. J. Mak, Het Kerstfeest (’s-Gravenhage 1948), blz. 154158; J. Huizinga, Een merkwaardig bijgeloof: „Onnoozele kinderen” als ongeluksdag, in: Tien studiën (Haarlem 1926), blz. 240-248.