Winkler Prins Encyclopedie

E. de Bruyne, G.B.J. Hiltermann en H.R. Hoetink (1947)

Gepubliceerd op 04-07-2022

Ignatius

betekenis & definitie

Heilige, bisschop van Antiochië in Syrië (van ca 69 af), een der Apostolische vaders, is onder Trajanus, vermoedelijk in 107, als martelaar te Rome gevallen. De zeven Brieven, die hij als gevangene op reis naar Rome schreef, zijn een van de belangrijkste bronnen voor de kennis van de kerkelijke leer en organisatie in die dagen.

Zij behoren tot het innigste, dat de kerkvaders ons hebben nagelaten en spreken duidelijk van de hiërarchie van bisschoppen, priesters en diakens, van het monarchisch episcopaat als een bestaande instelling en, als waarborg tegen de dwaalleer, van het primaat van de Romeinse gemeente. Hun auteur bestrijdt de twijfel aan de ware menswording van de Zoon Gods (tegen de doceten) en aan de werkelijke tegenwoordigheid van Christus in de H. Eucharistie; hij bevestigt in de Brief aan de gemeente te Smyrna, dat de sacramenten: H. Doopsel en Eucharistie, alleen onder bisschoppelijke leiding mogen worden toegediend. In laatstgenoemde passage wordt, voor de eerste keer in de Oudheid, de term „Katholieke Kerk” aangewend als benaming voor het totaal van de gelovigen. Over de echtheid van de zeven Ignatiusbrieven is eeuwenlang hartstochtelijk gestreden.

Thans is de strijd geluwd en wordt de echtheid algemeen erkend. Iganatius’ feestdag is 1 Febr.DR V. MOREL O. CAP.

Bibl.: (Nederlandse vertalingen): Zr M. Constanza, De 7 brieven van S. I. (‘s Hertogenbosch 1936); D. Franses, De apostolische Vaders, blz. 100-141 (Antwerpen 1941); H. U. Meyboom, Oud-christel. geschriften, dl 21 (1916).

Lit.: H. Schlier, Religionsgeschichtliche Untersuchungen zu den I. Briefen (1929); F. A. Schilling, The Mysticism of I. of Antioch, diss. Univ. of Pennsylvania (1932); H.

W. Bartsch, Gnostisches Gut and Gemeindetradition bei I. von Antiochien, diss. Heidelberg (1940).