Winkler Prins Encyclopedie

E. de Bruyne, G.B.J. Hiltermann en H.R. Hoetink (1947)

Gepubliceerd op 28-12-2022

GEESTEN

betekenis & definitie

Het geloof in geesten komt bij zeer vele volkeren in heden en verleden voor. Het denkt zich de Macht, waarmede de mens in aanraking komt, persoonlijk, als een willend wezen en behoort als zodanig onder het Animisme thuis.

Onder Geesten verstaat men enerzijds bovennatuurlijke, niet goddelijke wezens in het algemeen, anderzijds geesten van afgestorvenen. Beide categorieën kan men niet geheel uit elkaar houden. Maar er zijn vele soorten Geesten, die met afgestorvenen niets van doen hebben. De animistische theorie heeft beide categorieën te zeer verward.

Zo is depontianak in Indonesië de ziel van een in het kraambed gestorven vrouw en tegelijk een van de meest gevreesde vrij zich bewegende geesten. De Toradja noemen zowel hun goden als hun doden lamoa en onderscheiden hen alleen als „die boven” en „die beneden”. Aan de andere kant maken de Melanesiërs een scherp onderscheid tussen de tindalo (dodengeest) en de tui, geest in het algemeen. Bij vele pr;mitieve volken neemt dit geestengeloof een grote plaats in.

Op Nias bijv. meent men, dat zee, meer, water, berg, hol, boom, bos, dorp, stad, huis, lucht, hemel, onderwereld alle met geesten bevolkt zijn ( zanimisme, spiritisme, dood, demonen).De theologische lering der Rooms Katholieke Kerk aangaande de enkelvoudige geesten, — goede en kwade, — heeft met de primitieve voorstellingen niets gemeen. Zij steunt op Bijbelse gegevens en werd vervolgens uitgewerkt binnen het kader der spiritualistische Christelijke wijsbegeerte.