Oosthoek 1916

Nederlandse encyclopedie, uitgegeven van 1916-1925.

Gepubliceerd op 17-01-2019

Verhouding

betekenis & definitie

Verhouding - betrekking van iets tot iets anders. Rekenkunstige v. van twee getallen: hun verschil, zoo is 8—4 = 4 de rekenk. v. van de getallen 8 en 4, de termen dier v. geheeten, waarvan 8 de voorgaande en 4 de volgende term is. De rekenk. v. van twee getallen verandert niet, als men bij elk dier getallen hetzelfde getal optelt of daarvan aftrekt. Zijn twee gelijke rekenk. v. onderling verbonden, dan maken zij een rekenkunstige evenredigheid uit; in zoodanige evenredigheid is altijd de som der uiterste termen gelijk aan die der middelste, terwijl in een gedurige rekenk. evenredigheid de middel-evenredige term gelijk is aan de halve som der uiterste termen (7 — 5 =5 — 3).

Meetkunstige v. van twee getallen : hun quotiënt; zoo is 8:4 = 2 de meetk. v. van de getallen 8 en 4, de termen dier v. geheeten. De meetk. verhouding van twee getallen verandert niet, als men de beide termen met hetzelfde getal vermenigvuldigt of daardoor deelt. Twee gelijke meetk. v., onderling door het teeken = verbonden, vormen een meetkunstige evenredigheid. Zijn twee meetk. v. gelijk, dan is het product van den. voorgaanden term der eerste v. en den volgenden term der tweede v. gelijk aan het product der beide andere termen of m. a. w.: in elke evenredigheid is het product der uiterste termen gelijk aan dat der middelste. Zijn drie getallen zoodanig, dat de meetkunstige v. van het eerste en derde getal is als die van het verschil van het eerste en tweede en dat van het tweede en derde, dan zegt men dat deze getallen gedurig harmonisch evenredig zijn (bijv. 12, 8 en 6), een naam, die ontleend is aan de harmonieleer in de muziek.