Oosthoek encyclopedie

Oosthoek's Uitgevers Mij. N.V (1916-1925)

Gepubliceerd op 12-01-2019

Profeet

betekenis & definitie

Profeet - beteekent in het O. Test. niet altijd hetzelfde. Het wordt gebruikt ter aanduiding van het land doortrekkende benden van extatische en visioenaire Derwischen, die, zich concentreerend om één bepaald oud heiligdom, en gesteld onder één hoofd, waaraan zij groote eer bewezen, en dien zij „vader” noemden, zich vaak zóó gedroegen, dat hun aanzien niet erg groot was (II Kon. 9:11; Hoz. 9:7; I Kon. 22:10 v.v., Jer. 28). Scherp onderscheiden van dit soort „profeten”, zijn de OudTestamentische p.-en, die niet in extase hun kracht zochten, noch in zulke benden samenleefden. Amos b.v. ontkent elk contact met hen (Am. 7 : 14).

De eigenlijke p.-en van Israël zijn niet ten onrechte genoemd „het geweten van Israël”. Zij waren het, die in den naam van Jahve optraden tegen afgoderij, onzedelijkheid, onderdrukking der armen, enz. Velen hunner spelen ook in de politiek een groote rol (vooral Jezaia), en beïnvloeden het doen en laten der vorsten. Het zoogenaamde „voorspellen” der toekomst speelt bij hen een veel geringere rol dan men meestal denkt. Hun eigenlijk doel is : prediking van Gods wil aan hun tijdgenooten.

Zij doen dat vaak in korte, rhythmische zinnen, in pakkende spreuken, woordspelingen (die echter in de vertaling natuurlijk meest verloren gaan), enz. Zulke „profetieën” werden dan later door hen zelf of door anderen op schrift gebracht, en zijn ons in het O. Test. bewaard. Velen daarvan zijn van groote litteraire waarde en schoonheid. Men onderscheidt gewoonlijk p.

van het woord en p. van de daad. Tot de laatsten rekent men dan die p„ van wie wij geen schrift hebben, en van wie ook niet bekend is of zij iets opschreven (Samuël, Elia, Eliza, Nathan). De oudste der „schriftprofeten” is Amos, de jongste Maleachi.

< >