Natuurdiëtisten Nederland

Natuurdiëtisten Nederland is een platform, inspiratiebron en kennisinstituut over voeding, opgericht door Marijke de Waal Malefijt, klinisch werkend natuurdiëtist.

Gepubliceerd op 30-12-2019

2019-12-30

Burning mouth syndrome

betekenis & definitie

Burning mouth syndrome is een min of meer chronisch, pijnlijk of branderig gevoel in het mond- of tongslijmvlies met vaak ook een metalige, zoute of zelfs bloederige smaak in de mond.

Veel mensen met deze klacht hebben vaak ook een droge mond en smaakverlies. De plaats en de ernst van de klachten kan sterk verschillen.
Het puntje van de tong blijkt vaak het meest getroffen, en verder ook de tongrug, de tongranden, de lippen en het gehemelte. Meestal heeft men er ’s morgens het minste last van en krijgt men in de loop van de dag meer klachten.

Tweederde van de mensen met deze klachten kan daardoor moeilijk in slaap raken of wordt er ’s nachts wakker van. Velen hebben dag na dag last van mondbranden, gedurende verschillende maanden en zelfs jaren.
Er zijn tal van aandoeningen die pijn en een branderig gevoel van tong of het mondslijmvlies kunnen veroorzaken. Pas als de klachten langer dan zes maanden aanhouden zonder dat een precieze oorzaak wordt gevonden, spreekt men van burning mouth syndrome.

Verschillende vaak goedaardige afwijkingen van het slijmvlies kunnen een pijnlijk of branderig gevoel geven. Deze afwijkingen zijn lang niet altijd gemakkelijk herkenbaar zelfs niet voor de specialist. Slechts zelden blijkt dat deze klachten het symptoom van een kwaadaardige aandoening, of van een voorstadium daarvan zijn.
Toch is het belangrijk dat de arts het mondslijmvlies heel grondig inspecteert om bijvoorbeeld een aandoening zoals candida (schimmelinfectie) die vaak voorkomt in de mond, te kunnen uitsluiten.

Een klein aantal mensen is overgevoelig voor prothesemateriaal in de mond. Soms stelt men een overgevoeligheid vast voor metalen die worden gebruikt bij de restauratie van tanden en kiezen. Bij gebruik van verschillende metaalsoorten voor tandheelkundige restauraties kunnen kleine stroompjes in de mond ontstaan, die op de duur kunnen leiden tot een pijnlijk of branderig gevoel van het slijmvlies. Ook amalgaam wordt als veroorzaker gezien.

Naast lokale oorzaken kunnen ook een aantal inwendige aandoeningen problemen in de mond geven. De bekendste voorbeelden hiervan zijn: bloedarmoede( ijzergebrek), schildklierziekten, verteringsstoornissen, vitamine B12- en andere voedingstekorten, bloedsuikerproblemen en diabetes.

Omdat nogal wat vrouwen van vijftig jaar en ouder mondbranden hebben, heeft men ook gezocht naar een verband met de menopauze. Duidelijke links zijn er niet gevonden, maar het is niet ondenkbaar dat de vele veranderingen in de hormoonhuishouding ook een overgevoeligheid van het mondslijmvlies kunnen veroorzaken.

Ten slotte zijn er ook geneesmiddelen die de speekselaanmaak afremmen en op die manier een droog en zelfs geïrriteerd gevoel in de mond kunnen geven.

Als de klachten maar aan één kant van de mond voorkomen, kan worden gedacht aan een neurologische afwijking. Dit blijkt zelden het geval, maar bekend is wel het verschijnsel dat na een operatie in de mond, waarbij bepaalde zenuwtakjes worden doorgesneden, er een branderig en kriebelend gevoel blijft bestaan in het gebied dat door de betreffende zenuwtakjes werd verzorgd. Ook verdovingen (injectievloeistoffen) in de mond en fluoridebehandelingen worden genoemd als mogelijke oorzaak.

Voedingsmiddelen die verdacht zijn bij het burning mouth syndrome zijn: gluten (o.a.tarwe, rogge, gerst, haver), sinaasappel, noten, zaden, specerijen, ei, zuivel, vanille, E-nummers (additieven), ve-tsin, azijn en zuurkool.

Mondbrand komt vaker voor bij een zwakke vertering. Een onderfunctie van de maag, maar ook een zwakke productie van pancreasenzymen en galproblemen, geven gistings- en rottingsprocessen in de darmen wat mondbrand kan geven.
In veel gevallen wordt helemaal geen lokale, inwendige of neurologische oorzaak gevonden. Mondbrand blijkt ook vaak samen te gaan met situaties van verhoogde stress en spanning, bij depressiviteit en angsten.