Hou je d’r buiten Cock betekenis & definitie

Ik ben leuk, optimistisch en complimenteus op de zaak, en een uitgezakt chagrijn thuis, verder ben ik het type van ‘Hou je erbuiten Cock’, in mijn hart ook jegens vrouwelijke, nou ja, mag het een naam hebben, managers, maar ik ben verder te laf om daar formeel en openbaar enige conclusie aan te verbinden, dus daarom glimlach ik en hou me bij de les. (Opzij, december 1990)

Op schrift wordt de uitdrukking hou je d’r buiten Cock bijna niet aangetroffen. Althans, niet zonder verwijzing naar Cor van der Laak, of Kees of Barbara van Kooten. Maar op straat of in gesprekken hoor je haar nog wel eens, bijvoorbeeld als iemand ‘hou je d’r buiten’ zegt. De ander voegt daar dan snel ‘Cock’ aan toe, omdat klassieke citaten nu eenmaal vragen om een correcte behandeling. In haar complete vorm wordt de uitdrukking in de spreektaal meestal schertsend gebruikt om te zeggen ‘hou je mond’, ‘bemoei je er niet mee’ of ‘laat me even uitpraten’.

De Code in deze uitdrukking is natuurlijk Cock van der Laak, de vrouw van Cor. Als echtgenote van Cor verscheen zij op 7 oktober 1979 voor het eerst op de televisie. Maar twee jaar daarvoor had Barbara van Kooten al een andere ‘Cock’ gespeeld, namelijk de vrouw van Bert van Kooten, beter bekend als de geilneef. Ook deze Cockie had het zwaar, want Bert wilde, zelfs na vijftien jaar huwelijk, wel drie of vier keer per dag ‘samenleving’. Cock: ‘Toen we net getrouwd waren dacht ik, dat zakt wel af als ik eenmaal een beetje uitgezakt ben, maar het wordt steeds erger!’

Bij haar debuut staat Cock van der Laak druiven te persen in een afwasteiltje, terwijl Cor zich beklaagt over de verhoging van de accijns op sigaretten en drank. Als zij iets wil zeggen, bekt hij haar af met: ‘Hou je d’r buiten Cock. ’ Dit zou een running gag worden. Meestal liet Cock zich afbekken, maar zij pleegde ook stil verzet: met gebaren of gezichtsuitdrukkingen zette zij Cor min of meer te kakken.

Aan Opzij vertelde Barbara van Kooten in 1995 hoe ze aan het typetje Cock van der Laak was gekomen:

Er was een vrouw nodig die Kees en Wim zelf niet wilden spelen. Het leek mij wel wat. Ik had als typetje een soort Zangeres Zonder Naam in mijn hoofd en daaruit is Cock geboren. De naam had ik ooit gehoord en hij is me altijd bijgebleven omdat ik de naam en het hoofd van de draagster zo ver van elkaar af vond staan. Cock, zo heette in mijn ogen een vlotte blondine, maar zij zag eruit als een Geertruida. Haar wilde ik worden. Ik vond het leuk om te doen, maar op het moment dat ik ondanks mijn vermomming op straat werd aangesproken, dacht ik: ik stop ermee, daar heb ik echt geen zin in. Ik wil kunnen rondlopen zonder lastig gevallen te worden.

Voor ten minste twee mensen in Nederland heeft de uitdrukking hou je d’r buiten Cock een bijzondere betekenis. De eerste is Ab Kok, inmiddels sprookjesverteller van beroep. In 1979 werd hij, vers van de pedagogische academie, aangesteld om godsdienstles te geven aan een LTS. Aan Trouw vertelde hij hier later over:

Jongens en godsdienst is water en vuur. Het laatste waar ze in geïnteresseerd zijn, is God en de bijbel. Wat ik niet allemaal meegemaakt heb tijdens de les: stinkbommetjes, traangas, kauwgum, passers, sneeuwballen, seksboekjes, condooms, natte washandjes... Je kon het zo gek niet verzinnen of er werd mee gegooid. [...] In die tijd hadden Van Kooten en De Bie sketches met het typetje Corvan der Laak. Die had een vrouw: Cock (‘hou je d’r buiten’) en een debiele zoon Ab (‘hou je d’r buiten’). Moet je toevallig Ab Kok heten. Kwam ik daags na zo’n uitzending op school, riepen collega’s vanuit de lerarenkamer naar mij: ‘Hou je d’r buiten, Kok!’ Als kinderen merken dat er om jou gelachen wordt, kun je het verder wel vergeten.

Of premier Wim Kok ooit de sketches van Cor, Ab en Cock heeft gezien is niet bekend, maar zo niet, dan heeft hij er in 1996 zeker navraag naar gedaan. De Socialistische Partij maakte toen reclame met een spotprent van Bolkestein en Kok. Kok staat schuin achter Bolkestein en probeert iets te zeggen, maar hij komt niet verder dan ‘Mijnheer de voorz...’. Bolkestein ontneemt hem het woord met een arrogante blik en met een kleine variant op een gevleugeld woord: ‘Hou je d’r buiten, Kok!’

Zie ook Cor van der Laak; en wel hierom en van die dingen dus.