Heilig geloof betekenis & definitie

Heilig geloof staat overdrachtelijk voor dik aangezet geloof. Een heilige of idiosyncratische levensbeschouwing benadrukt iemands identiteit en zet aan tot actie. Het ware geloof, orthodox, dogmatisch en fundamentalistisch geloof lijken op heilig geloof maar zijn er niet aan gelijk.

Heilig geloof kent twee varianten: religieus en seculier. Beiden vormen van nadrukkelijke gelovigheid leiden tot incidenten. Van religieuze aard zijn Jehova´s die bloedtransfusies weigeren, moslims die op de universiteit een gebedsruimte eisen, kerkgangers die tegen koopzondagen zijn etc. Voorbeelden van seculier heilig gelovigen zijn een pacifistische dienstweigeraar, een intolerante veganist tijdens een etentje, feministen die een kolfruimte op kantoor afdwingen, antiracisme demonstranten tegen Zwarte Piet, cultuurmarxisten en genderneutrale toiletten of actieve leden van het dierenbevrijdingsfront.

Cultuurgeloof neigt tot identiteitsobsessies en daarmee tot dik assertief geloof. Denk aan incidenten rond hand geven en opstaan, klokgelui op zondag en crucifix in leslokalen (het conflict waard?). Cultuursymbolisch en fysiek zijn eergerelateerde mishandelingen en niet-mutilerende besnijdenis (hoe ernstig en wie oefenen macht uit?). Ook geestelijke verzorging in zorginstellingen en halal in gevangenissen liggen gevoelig (wie betaalt?). Of LHBT´ers die ceremonieel willen trouwen in een katholieke kerk (identiteit zoekend?).

Gelijkberechtiging in conflictsituaties vereist onderzoek naar het ´aangedikte verhaal`. Naast individuele grondrechten als expressievrijheid en godsdienstvrijheid richt de evaluatie van de ´diepte´ zich op (1) toegankelijkheid en geloofwaardigheid van de argumentatie (is sprake van selectieve verontwaardiging?), (2) de mate van aantoonbare gelovigheid in het verleden (is sprake van dikke-ik-gedrag of opportunisme?), (3) ondervonden krenking van persoonlijke integriteit (is sprake van symbolische schade?) en (4) financiële gevolgen.

Samenvattend: over heilig of dik-geloof zonder ernstige conflicten of schade hoeft niemand zich druk of dik te maken. In andere gevallen vraagt heilig of aangedikt geloof om strenge evaluatie.

Gepubliceerd op 07-09-2019