Geographisch- historisch woordenboek

Servaas de Bruin, D. Noothoven van Goor (1869)

Gepubliceerd op 29-11-2021

Zwabenland

betekenis & definitie

welke naam eerst in de 10e eeuw in zwang kwam. Onder den naam van Alemannia was Z. een hertogdom van het Merovingische rijk tot 746, werd vervolgens bestuurd door kamer-nuntiussen (nuntii camera;), en werd na 843 weder een hertogdom.

In 912 maakte Erchanger zich van bet hoogste gezag meester, en nam den titel aan van Hertog van Zteaben. Het hertogdom ging vervolgens over aan verschillende niet-erfelijke graven, en kwam eindelijk aan het hnis Hohenslaufen, dat Z. bezat van 108'1 tot 1268. In het tijdvak van 843 tot 1080 bevatte Z. al het land tusschen het Zwartewond en den Rijn en zelfs den Elzas. Van 1080 tol 1268 werd het hertogdom aanmerkelijk kleiner, vooral tusschen 1198 en 1212, door den afstand van grondgebied, waartoe Filips van Zwaben verplicht werd, zoo om de waardigheid der keizerskroon op te houden, als om aan zijne dochters een huwelijksgoed mede te geven; het werd ongeveer tot zijne vroegere uitgestrektheid teruggebracht door keizer Frederik II (als hertog VI), neef van keizer Filips II, doch opnieuw verbrokkeld 1250. Bij den dood van keizer Koenraad IV (als hertog V),werd het hertogdom door Richard van Cornwallis aan de keizerskroon getrokken (de naam van Z. bleef echter voortbestaan voor een district van het Duilsche rijk; zie het art. ZWABISCHE KREIS).Hertogen van Zwaben (912—1268).

I. Niet-erfelijke hertogen

Erchanger 912

Burkhard I (graaf van de Baar) 926

Hermann II (zoon van eenen graaf van Grabfeld,trouwde met de weduwe van Burkhard I) 926

Ludolf (zoon van Otto I en schoonzoon van Hermann I) 948

Burkhard II (zoon van Burkhard I) 954

Otto I (zoon van Ludolf, werd 976 tevens hertog van Beieren) 973

Koenraad I (neef van Hermann I) 982

Hermann II (neef van Koenraad I) 997

Hermann III (zoon van Hermann II) 1004

Ernst I van Oostenrijk-Babenberg (gehuwd mei eene zuster van Hermann 111) 1012

Ernst II (zoon van Ernst I) 1015

Hermann IV (broeder van Ernst II) 1015

Hendrik (zoon .van keizer Koenraad II, werd later keizer Hendrik III) 1038

Otto II (kleinzoon van keizer Otto II) 1043

Otto lil (markgraaf van Schweinfurt) 1044

Rudolf van Rheinfelden (legenkeizer) 1057—1080

II. Erfelijke hertogen (huis Hohenstaufen).

Frederik I (zoon van eenen graaf van Buren, en schoonzoon van keizer Hendrik IV) 1080

Frederik II, de Scheele (zoon van Frederik I) 1105 Frederik III (zoon van Frederik II, is beter bekend als keizer Frederik I, bijgenaamd Barbarossa) 1147

Frederik IV, van Rothenburg (neef van Barbarossa en zoon van keizer Koenraad III) 1155

Frederik V (tweede zoon van Barbarossa) 1167

Koenraad IV (tevens hertog van Frankenland, vierde zoon van Barbarossa) 4191

Filips (keizer van 1198 tot 1208, laatste zoon van Barbarossa) 1196

Frederik VI (dezelfde ais keizer Frederik II, zoon van keizer Hendrik VI) 1208 of 1213 Hendrik II (zoon van Frederik VI) 1219

Frederik VI opnieuw 1235

Koenraad V (dezelfde als keizer Koenraad IV, zoon van Frederik VI) 1250

Koenraad VI, of Conrad ijn,hertog-!tt«I«m 1254-1268

< >