2020-01-26

VASTIGHEID

VASTIGHEID - v. vastheid; (fig.) zekerheid: vastigheid hebben, geven; —, (...heden), vast, onroerend goed. vast pand.

2019-04-28

Bepalen — vaststellen

Iets nauwkeurig aangeven, zoodat men weet waar men zich aan houden kan. Bepalen is door palen afzetten, en krijgt zoo verder de beteekenis van nauwkeurig opgeven of aanwijzen, vaststellen aan iets wankelends stevigheid geven, derhalve maken dat iets vast staat, zeker is en boven allen twijfel is verheven. Een dag bepalen is dus juister dan een dag vaststellen, evenals den prijs vaststellen juister is dan den prijs bepalen; want in het eerste geval perkt men als het ware uit al de komende dagen &...

2017-11-14

geborgenheid

geborgenheid - Zelfstandignaamwoord 1. het gevoel dat je beschermd en veilig bent en dat je je op je gemak voelt Milly wil enerzijds getuigen tegen moeder als boetedoening voor haar medeplichtigheid, anderzijds mist ze moeder gevaarlijk veel. Enerzijds zoekt ze geborgenheid bij pleegouders Mike en Saskia, anderzijds verzamelt ze onvermoeibaar bewijsmateriaal om haar nieuwe omgeving mee te chanteren en te krenken, mocht dat nodig zijn. Veiligheid...

2017-08-15

pagger 2

pagger [hek]. Van Maleis pagar (Javaans pager), zoals passer van pasar. Het betekent: heg, haag, heining, schutting, omtuining. Vroeger had het ook de betekenis van: versterkte omheining, zoals blijkt uit De Graaff, Reisen, p. 198: ‘De Keiser hierop stierde Pangerang Sakker Ningrat [...] met enige honderd Javanen na de pagger of vastigheid van Soera Patti, die de pagger ingenomen hebbende, aan brand heeft gestoken’. Op dezelfde bladzijd...

2017-05-30

vlinder

Het begrip vlinder heeft 7 verschillende betekenissen: 1) insect met grote, brede vleugels in een grote variëteit van kleuren en kleurencombinaties en met een kleine kop waarop twee geurantennes staan en die een roltong bevat waarmee het dier nectar uit bloemkelken zuigt, dat inheems vrij talrijk waargenomen kan worden van de lente tot de herfst en dat bekend is om zijn sierlijke, lichte, fladderende en zigzaggende manier van vliegen 2) zwemtechniek waarbij de beide armen tegelijk boven water n...

2020-01-26

AFKOOP

De 17de- en i8de-eeuwse benaming van het recht van een huurder, die een eigen huis op eens anders grond had, om, bij zijn vertrek, overname van dit huis tegen taxatieprijs te vorderen van de landheer of van de volgende huurder. De A. (vroeger ‘ontruiminge’ genoemd) hield verband met een prille vorm van het beklemrecht. Typisch voor Frl. was het, dat de landeigenaar ook tegen zijn wil het huis moest overnemen, als de huurder, na het verstrijken van de huurjaren, opzei. Buiten Frl. (me...

2020-01-08

Jachin

I. De vierde zoon van Simeon, die ook met zijn grootvader Jacob naar Egypte getogen is, Gen. 46 : 10, Ex. 6 : 14; in 1 Kron. 4 : 24 wordt hij Jarib genoemd; van hem stamt het geslacht der Jachinieten, Num. 26 : 12. II. Een priester ten tijde van David, voor wien, bij de verdeeling der priesters in 24 orden of klassen, het 21ste lot uitging, 1 Kron. 24 : 17. III. Een der priesters ten tijde van Nehemia, die mede uit Babel was wedergekeerd en te Jeruzalem woonde, Neh. 11 : 10. IV. Een der twee k...

2020-01-08

Ervarings-theologie

Zoo noemt men de theologie die haar grondslag en uitgangspunt in de zielservaring van den Christen stelt. Toen men de autoriteit van Gods Woord niet meer erkende en critiek op de Heilige Schrift oefende, had men verloren zijn kenbron van en toetssteen voor de Christelijke waarheid, en had behoefte aan iets anders om daaraan gronden te ontkennen voor de zekerheid des heils en de waarheid des Christendoms. Men zocht vastigheid voor zijn denken en weten in dereligieuse ervaring van den geloovige.Sc...

2018-09-12

Grond

GROND, m. (-en), de bodem waarop wij leven, de oppervlakte der aarde: eeuwenoude beuken met takken, die neerhingen tot den grond; de grond was met bloemen bedekt; — laag bij den grond blijven, zich laag bij den grond houden, (fig.) geen buitensporige dingen doen, (ook) geen hoogvlieger zijn; — de begane grond, de natuurlijke oppervlakte van het terrein, het maaiveld; — iets met den grond gelijk maken, het slechten, sloopen; — een gebouw voor (of tegen) den grond gooien, het afbreken, slo...

2019-12-29

Christelijke Gereformeerde Kerk in Noord-Amerika

Deze kerkengroep kortelijk genoemd in Dl. I, blz. 102 dezer Encyclopaedie, is tot openbaring gebracht in 1857. Haar pioniers kwamen naar de Vereenigde Staten gedurende den „Grooten Trek” naar Amerika, in het midden der negentiende eeuw. Het volk, dat destijds naar Amerika toog, behoorde grootendeels tot de „Afgescheidenen” (Dl. I, blz. 41). Naar den Staat Iowa togen Ds. H. P. Scholte en gelijkgezinden om er Pella te grondvesten, op de maagdelijke prairies van het midde...

2019-12-29

Confessie

(Belijdenis, Symbool, Formula, Leerregel, Catechismus). Eene Confessie is een geschrift, waarin een kerk of kerkengroep uitspreekt, wat zij gelooft, of m. a. w. wat zij houdt voor de waarheid, welke God ons in zijn Woord geopenbaard heeft. De kerk van Christus is krachtens hare roeping om een pilaar en vastigheid der waarheid te zijn, gehouden tot belijden. En zij kan belijden, omdat volgens de belofte van den Zaligmaker de Heilige Geest de kerk in de waarheid der Schriften leiden wil. Ai zeer...

2020-01-08

Mysticisme

Onder het Mysticisme verstaan wij die richting, die de mystiek des harten, den verborgen omgang met God, de subjectieve ervaring van Zijn gemeenschap zoo éénzijdig drijft, en dit innerlijk leven in die mate losmaakt van de objectieve factoren, dat het vervloeit en geheel onzuiver wordt. Dit Mysticisme komt in de kerkgeschiedenis gedurig voor. Reeds in de eerste eeuwen treffen wij het aan bij de Montanisten, in de Oostersche kerk, bij de Priscellianen en Paulicianen ; in de Middenee...

2020-01-08

Geografie

is de wetenschap, die de landschappen der aarde bestudeert en den invloed daarvan op de menschheid. Zij onderzoekt de wisselwerking tusschen de aarde en haar bewoners ; de geografie is dus land- en volkenkunde. Deze wetenschap moet naar onze opvatting uitgaan van Schriftuurlijke beginselen. Juist wijl de geografie „de wereld en die daarin wonen” in haar wisselwerking beschouwt, is het zoo belangrijk te letten op het doel der aarde. Naar artikel XII van deNederlandscheGeloofsbelijdeni...

2020-01-08

Kerkelijke Zending

Bij overeenstemming onder allen, die voor de kennis der zendingsbeginselen zich houden aan de Heilige Schrift, dat de zending in eerster instantie een werk van God Zelf is, komt er een toch nog al belangrijk verschil te voorschijn bij de beantwoording van de vraag, door middel van wie de Heere dit Zijn werk wil uitgevoerd hebben. Er is daarover in hoofdzaak een drieërlei opvatting: a. geloofszending, b. genootschappelijke zending, c. kerkelijke zending. a. De geloofszending (’t meest...

2019-12-29

Dominicus en de Dominicanen

Dominicus Guzman (1170—1221), de stichter van de orde der Dominicanen werd geboren te Calaroga, een dorp in Oud-Kastilië, in het bisdom Osma. Vroom opgevoed, legde hij zich met warmen ijver toe op de studie der filosofie en der theologie te Palencia en muntte weldra uit boven zijn medeleerlingen. Tusschen 1194 en 1199 werd hij canonicus, spoedig daarna sub-prior aan het kapittel van Osma, hetwelk naar den regel van Augustinus was hervormd, en werd in dezen tijd ook tot priester gewijd...

2020-01-08

Maarten Noordtzij

Geboren 19 October 1840 te Rotterdam, overleden 9 Februari 1915 te Kampen, ging reeds van zijn prilste jeugd met zijn ouders op onder de prediking van Ds C. van den Oever, leeraar bij de „Gemeente onder het Kruis” in Rotterdam. Wel was hij den 15den November 1840 in de Oosterkerk te Rotterdam gedoopt door Ds M. A. de Jongh. Maar de overlevering vertelt dat de vader niet kon besluiten het kind bij Ds van den Oever te laten doopen, omdat hij de doopsbeschouwing niet deelde, die door de...

2018-12-06

Belijdenis

Belijdenis - uitdrukking in woorden van het geloof des harten (Rom. 10.10); in zooverre een natuur lijke uiting van geloof, dat tot besef van zijn inhoud en waarde is gekomen. Deze uiting is óf-spontaan, eenvoudig ; óf wèloverwogen, beredeneerd. Zij is in de eerste plaats voor God bestemd, als uitdrukking van lof en dank, verootmoediging en gebed, hoop en lief de; of voor den geloovige zelven: om tot klaarheid en waarheid te komen ten aanzien van wat hij ge looft; of voor anderen, hetzi...

2019-12-29

Bedeeling

I. Bedeeling (verbond). Het genadeverbond, dat God aan den mensch reeds in het Paradijs, terstond na den val, heeft willen geven (Gen. 3 : 15), is in zijn wezen onveranderlijk, en heeft daarom gedurende den loop der eeuwen nooit eenige innerlijke wijziging ondergaan. Want het is steeds dezelfde Middelaar, om Wiens lijden en gehoorzaamheid, en door Wiens arbeid, de uitverkorenen behouden worden (Joh. 14:6; Rom. 1:2,3). Ook is het dezelfde Heilige Geest (Jes. 59 :21; Ps. 51 : 13), dezelfde wederge...

2019-12-29

Brief aan de Colossensen

Deze brief behoort tot het drietal: Colossensen, Efeze, Filemon, welke het duidelijk is aan te zien, dat zij onder dezelfde omstandigheden geschreven zijn n.l. door een schrijver, die zich in een gevangenschap bevindt, en wel zulk een gevangenschap, waarin hem zijn werkzaamheid als Heiden-apostel gebracht heeft (Ef. 3:1, 13; 4 : 1 ; 6 : 20; Col. 1 : 24; 4 : 3; Filemon 1, 9, 10, 13, 23). De brief aan de Filippensen en de tweede brief aan Timotheus dragen ook ditzelfde stempel, zij zijn ook in ban...

2019-12-29

De Spreuken van Salomo

Het in den naam van dit boek gebruikte woord „spreuk” is de vertaling van het Hebreeuwsche woord masjal. Maar beide woorden dekken elkander volstrekt niet. Ons „spreuk” doet denken aan een korten volzin, die óf dient om op bondige wijze uitdrukking te geven aan een zedekundige waarheid óf aan een levensrichting (b.v. wapenspreuk). Zoo staat het echter met masjal allerminst. Een masjal kan een spreekwoord zijn in onzen zin, zie 1 Sam. 10 : 12ö;_24 : 14;...