Wat is de betekenis van Paljas?

2007
2021-06-25
Scheldwoordenboek

Geschreven door Marc de Coster © 2007

Paljas

iemand die men moeilijk ernstig kan nemen; iemand die voortdurend de gek uithangt, die zich dwaas gedraagt. Eigenlijk: een met stro opgetuigde hansworst. Sedert 1816.In de betekenis van ‘strozak’ dateert het woord al van ca. 1673. Het is ontleend aan het Franse paille (stro). Paillasse betekent ‘stromatras, paljas’. De betek...

Lees verder
1994
2021-06-25
Vreemde woorden

Woordenboek vreemde woorden

Paljas

[Fr. paillasse = strozak, van paille = stro, van Lat. palea] oorspr.: strozak; vandaar: met stro opgevulde hansworst-pop; ook: levende hansworst, potsenmaker.

1993
2021-06-25
Vreemd Nederlands

Jan Meulendijks

Paljas

hansworst; strozak

1973
2021-06-25
Oosthoek Encyclopedie

Nederlandse encyclopedie

Paljas

[→Ital. pagliaccio, strozak], m. (-sen), komische, oorspronkelijk met stro opgetuigde figuur uit het Napolitaanse volkstheater. ) De paljas draagt een veel te wijd wit kostuum met grote knopen, een grote kraag en een punthoed, zijn spel is berekend op grove effecten; hij is een pias. In de opera I Pagliacci (1892) van R.Leonvallo, waarin de lo...

Lees verder
1955
2021-06-25
Vreemd woordenboek

Vreemde woorden woordenboek

Paljas

hansworst, potsenmaker; ook: stro(zak).

1952
2021-06-25
Frysk Wurdboek

Friesch woordenboek

Paljas

s., pias.

1950
2021-06-25
Groot woordenboek der Nederlandse taal - 1950

Nederlands woordenboek (7e druk)

Paljas

m. (-sen), (oorspr.) een met stro opgetuigde hansworst; vandaar hansworst, potsenmaker; (ook fig.) ’t is een paljas, men kan hem niet ernstig nemen.

1949
2021-06-25
De Kleine Winkler Prins

Kleine Winkler Prins van A-Z

Paljas

(Ital. pagliaccio), comische toneelfiguur, trad oorspr. in intermezzo’s op; ontwikkelt zich tot harlekijn. Bekend uit Leoncavallo’s opera I Pagliacci.

1933
2021-06-25
Iedereen

Encyclopedie voor Iedereen

Paljas

(Ital. Pagliaccio), clown, hansworst. opera v. → Leoncavaïlo.

1933
2021-06-25
Katholieke Encyclopaedie

25 delen, uitgegeven 1933-1939. Uitgeverij Joost van den Vondel te Amsterdam.

Paljas

(Ital.: pagliaccio), comische tooneelfiguur. De naam is afgeleid van het Ital. paglia, stroo, doordat het costuum van den p. oorspr. daarmede was opgevuld. De p. trad op als comisch intermezzo of wel als humoristische figuur, met eenigszins gewijzigd karakter in verschillende landen. Verwant is in Spanje reeds in de 16e e. El Gracioso, de lachwekke...

Lees verder
1928
2021-06-25
Wat is dat?

Wat is dat? Encyclopedie voor jongeren (1938).

Paljas

is afgeleid van het Italiaanse woord Pagliaccio, een figuur uit het Napolitaanse toneelspel. In de toneelkunst der Middeleeuwen, tot zelfs in de 17de eeuw, mocht de hansworst of nar in geen stuk ontbreken. De altijd lachende figuur weet door allerlei grappen de boze luim van zijn heer en meester te verdrijven en zegt hem wel eens ongezouten de waar...

Lees verder
1919
2021-06-25
uitdrukkingen

Woorden en uitdrukkingen verklaard

Paljas

(= stroozak), fr. paillasse, van paille = stroo. Om het ruime, of ’t geruite pak, dat de hansworst droeg, kreeg hij den naam paljas (men denke aan de blokjes-overtrekken ?).

1898
2021-06-25
Van Dale 1898

Groot woordenboek der Nederlandsche taal

Paljas

Het begrip paljas heeft 2 verschillende betekenissen: 1. paljas - paljas - v. (-sen), PALJASSE, v. (-n), (gew.) stroozak, bultzak, stroobed : op eene paljas op den grond slapen; — stroo dat voor de paarden in den stal gespreid wordt; stroo. 2. paljas - paljas - m. (-sen), hansworst, potsenmaker; — (Z. A.) toovermiddel: hij draagt palj...

Lees verder
1864
2021-06-25
Beknopt kunstwoordenboek

Beknopt kunstwoordenboek, I.M. Calisch (1864)

paljas

paljas - m. (paljassen), hansworst, potsenmaker; clown