Wat is de betekenis van empirisme?

2019
2023-01-27
Wiktionary

Nederlandstalige WikiWoordenboek

empirisme

empirisme - Zelfstandignaamwoord 1. (filosofie) leer dat zintuiglijke waarneming de enige bron is van alle kennis Woordherkomst afgeleid van het Griekse 'empeiria' (ervaring) met het achtervoegsel -isme Verwante begrippen empirist, empiricus, empirie, empirisch

Lees verder
2007
2023-01-27
Lexicon van de Ethiek

Verklarend lexicon van de meest gebruikte begrippen uit de hedendaagse ethiek.

Empirisme

Empirisme is de leer dat de ervaring een beslissende rol speelt voor de kennis. De ervaring kan beslissend geacht worden voor het ontstaan, de inhoud, de geldigheid of het nut van kennis. De ervaring wordt veelal nader bepaald als de zintuiglijke waarneming en daarmee tegengesteld aan geestelijke voorstellingen en activiteiten zoals de herinnering,...

Lees verder
1994
2023-01-27
Vreemde woorden

Woordenboek vreemde woorden

Empirisme

kennis gegrond op ervaring; wijsgerig stelsel dat leert dat al onze wetenschappelijke kennis geheel en al op ervaring berust en daaruit is af te leiden (tegenover rationalisme, z.a.).

1993
2023-01-27
Vreemd Nederlands

Jan Meulendijks

Empirisme

leer dat ervaring de enige bron is van alle kennis

1992
2023-01-27
Een woordenboek van de filosofie

Begrippen, stromingen, denkers

Empirisme

De opvatting, in een van haar vele varianten, dat hetzij onze begrippen, hetzij onze kennis geheel of voornamelijk zijn gebaseerd op zintuigelijke en introspectieve ervaring. Het ‘gebaseerd zijn op’ kan slaan op een psychologische oorsprong of, meer gebruikelijk, op filosofische rechtvaardiging. Vgl. ook A priori. Extreme empiristen beperken onze k...

Lees verder
1973
2023-01-27
Oosthoek Encyclopedie

Nederlandse encyclopedie

Empirisme

[Gr. empeiria, ervaring], o., filosofische richting, volgens welke betrouwbare kennis op ervaring berust. FILOSOFIE Men kan deze ervaring (zie empirie) zeer eng opvatten en alleen zintuiglijke waarnemingen laten gelden (b.v. het sensualisme van Condillac), of in ruimere zin er zelfs religieuze ervaring onder laten vallen (b.v. in Nederland zie Opz...

Lees verder
1955
2023-01-27
Vreemd woordenboek

Vreemde woorden woordenboek

Empirisme

leer dat alle kennis uit menselijke ervaring ontstaat

1955
2023-01-27
Katholicisme encyclopedie

Onder redactie van Prof. dr. J.C. Groot

EMPIRISME

is de leer die de zintuiglijke ervaring (empirie) tot enige bron van ware kennis maakt. Dit betekent niet alleen dat al onze kennis ervaring vóóronderstelt (en in deze zin van ervaring afhankelijk is) maar vooral dat het verstand niets anders kan doen dan de feitelijkheden van de ervaring louter ordenen. Alle zgn. algemene begrippen e...

Lees verder
1952
2023-01-27
Frans woordenboek (FR-NL) 1950

Dr. F.P.H. Prick van Wely

Empirisme

ervaringsleer; kwakzalverij.

1950
2023-01-27
Groot woordenboek der Nederlandse taal

Nederlands woordenboek (7e druk - 1950)

Empirisme

o., het bouwen op de ervaring; leer dat ervaring de enige bron is van alle kennis.

1949
2023-01-27
De Kleine Winkler Prins

Encyclopedie van A tot Z - 1949

Empirisme

is een kennistheoretische richting, die alle kennis uit de zinnelijke ervaring, de empirie, afleidt. Het staat tegenover het rationalisme, dat van de zinnelijke ervaring meent te kunnen afzien. Het E. is vooral in Engeland ontwikkeld (Bacon, Locke). Een synthese van empirisme en rationalisme is Kant’s criticisme.

Lees verder
1948
2023-01-27
Kramers woordentolk

Vreemde woorden, uitdrukkingen en afkortingen (1948)

empirisme

o. op ervaring gegronde kennis.

1947
2023-01-27
Winkler Prins Encyclopedie

Winkler Prins 1947

EMPIRISME

is afgeleid van empirie, Grieks: ἐμπειρία, empeiria, ervaring. Men verstaat er onder een opvatting van het menselijk kennen, die aan de ervaring de voorrang toekent boven het denken (tegengesteld aan rationalisme en idealisme). In de geschiedenis van de filosofische theorieën over het kennen is het em...

Lees verder
1937
2023-01-27
Koenen woordenboek 1937

M. J. Koenen's Verklarend handwoordenboek

empirisme

o. (Fr. leer, dat ervaring de enige bron van kennis is), (em = em).

1936
2023-01-27
Drs. P. Wijkema

Encyclopedie voor Ziel- en Opvoedkunde

Empirisme

philosophische theorie, welke aanneemt, dat de mens bij de geboorte generlei voorstellingen bezit. Het empirisme beschouwt de ziel op het moment der geboorte als een tabula rasa, een onbeschreven wastafeltje, en ziet in ervaring de bron van alle kennis.

Lees verder
1933
2023-01-27
Iedereen

Encyclopedie voor Iedereen

Empirisme

de wijsgeerige leer, die alle kennis v/d ervaring afleidt.

1933
2023-01-27
Katholieke Encyclopaedie

25 delen, uitgegeven 1933-1939. Uitgeverij Joost van den Vondel te Amsterdam.

Empirisme

(Gr. empeiria = ervaring, empirie), een wijsgeerige → kenleer, waarin de ervaring als eenige → kenbron geldt. Het staat dan ook lijnrecht tegenover het → rationalisme, dat onze kennis uitsluitend wil putten uit het pure denken. Empirisme en rationalisme verhouden zich met betrekking tot de erkenning van het kenvermogen van het versta...

Lees verder
1930
2023-01-27
Jozef Verschueren

Modern Woordenboek (1930-1961)

empirisme

o. 1. Eig. het voortgaan op de ervaring. 2. Metn. wijsgerige leer, dat de ervaring de enige bron van kennis is: Bacon is de vader van het -.

Lees verder
1928
2023-01-27
Wat is dat?

Wat is dat? Encyclopedie voor jongeren (1938).

Empirisme

Empirie wil zeggen: ervaring of ondervinding. Empirisme is dus de wijsgerige leer, die alle kennis uit de ervaring wil afleiden en volgens welke er geen wetenschap bestaan kan, die niet op ervaring, waarneming of onderzoek gegrond is. De eerste wetenschap, die een mens opdoet, is meestal van empirisch karakter; een kind leert gewoonlijk alleen door...

Lees verder
1926
2023-01-27
Christelijke encyclopedie

Geschreven onder redactie van theoloog F.W. Grosheide, 1925-1931

Empirisme

is een richting in de kennistheorie, die ten opzichte van den oorsprong onzer kennis leert, dat we echte kennis niet verkrijgen door denken maar door ervaring (empirie), door waarneming van de dingen met onze zintuigen. Het rationalisme, dat de kennis afleiden wil uit de menschelijke rede, bouwt een schijnwereld op, maar de ervaring door middel van...

Lees verder